Nuce Tạm Biệt Việt Nam Bằng Bài Rap Tiếng Việt
- Vy Nguyễn
- 6 thg 5
- 7 phút đọc
Đã cập nhật: 4 ngày trước
Rapper người Canada đã sáng tác một bài rap hoàn toàn bằng tiếng Việt như lời chào tạm biệt trước khi trở về nước sau gần một thập kỷ sống tại Việt Nam.
Nuce đến Việt Nam để du lịch, để làm việc, và rồi ở lại đủ lâu để nơi này định hình một phần con người anh. Gần một thập kỷ sinh sống tại Việt Nam đã đưa chàng trai Canada đi qua những con hẻm đông đúc, những chuyến xe máy dưới cơn mưa nhiệt đới, những quán cà phê vỉa hè và vô số cuộc trò chuyện bằng tiếng Việt mà anh từng nghĩ mình sẽ không bao giờ sử dụng thành thạo. Trong quãng thời gian đó, Việt Nam không chỉ là nơi anh sống mà còn là nơi anh trưởng thành.
Ngày nay, anh đã trở về Canada và điều hành Full Steam Visuals, một công ty chuyên sản xuất phim thương hiệu và nội dung truyền thông tại khu vực Steinbach và Winnipeg. Nhưng trước khi khép lại chương đời tại Việt Nam, anh muốn để lại một điều gì đó cho nơi đã trở thành quê hương thứ hai của mình. Kết quả là ‘Mạnh Hơn Thuốc Lào’ — một bài rap hoàn toàn bằng tiếng Việt được anh xem như lời cảm ơn và tạm biệt gửi đến Việt Nam. Đằng sau những vần điệu ấy là câu chuyện về một người nhập cư phương Tây đã tìm thấy sự tự tin, bản lĩnh và những phiên bản mới của chính mình.
Trong cuộc trò chuyện với Ngoài Kia, Nuce chia sẻ về hành trình sống tại Việt Nam, những khó khăn khi sáng tác bằng ngôn ngữ thứ hai, tình yêu dành cho bánh đậu xanh, thuốc lào, văn hóa Việt Nam, cũng như lý do đằng sau ca khúc mà anh xem như lời tạm biệt cuối cùng trước khi trở về quê hương.
NGOÀI KIA: Sau gần một thập kỷ sống ở Việt Nam, anh sẽ mô tả việc đất nước này đã định hình anh như thế nào, cả về con người lẫn nghệ thuật?
NUCE: Việt Nam là nơi tôi tìm thấy rất nhiều sự tự tin vào bản thân. Tôi đạt được điều đó bằng cách chấp nhận những thử thách tưởng như không thể với tới và lao mình vào những hành trình hoàn toàn xa lạ. Đổi lại, tôi nhận được sự tự tin, những kỹ năng mới và khả năng mà trước đây tôi không nghĩ mình có thể sở hữu.
Có khoảnh khắc nào khiến Việt Nam không còn là một điểm dừng chân tạm thời mà thực sự trở thành “nhà” đối với anh không?
Không có một thời điểm cụ thể nào cả. Chỉ là đến một lúc nào đó, sự hỗn loạn bắt đầu trở nên dễ chịu. Tôi không còn trải qua cảm giác sốc văn hóa nữa.
Sau nhiều năm sống tại đây, theo anh, điều gì về Việt Nam thường bị người nước ngoài hiểu sai?
Tôi nghĩ nhiều người nước ngoài đánh giá thấp mức độ hiện đại của Việt Nam. Rất nhiều người ở phương Tây vẫn chủ yếu gắn Việt Nam với chiến tranh, bởi đó thường là bối cảnh duy nhất họ được nghe nhắc đến. Họ không thực sự hình dung được Việt Nam ngày nay đang như thế nào.
Nếu tôi nhớ không nhầm, anh bắt đầu viết ca khúc này từ khoảng năm 2022. Thật sự phải mất bốn năm anh mới quyết định phát hành nó sao? Điều gì đã xảy ra trong khoảng thời gian đó?
Đúng vậy, với bài rap tiếng Việt này, tôi bắt đầu viết nó từ nhiều năm trước. Sau đó, tôi chuyển trọng tâm nhiều hơn sang sự nghiệp quay phim, vì thế tôi làm nhạc rất ít.
Thực ra, tôi đã thu âm từng phần của bài hát này trong tủ quần áo của ba căn hộ khác nhau trước khi cuối cùng hoàn thành nó.
Viết lời bằng một ngôn ngữ thứ hai là điều vô cùng khó khăn. Điều gì là thử thách lớn nhất khi anh cố gắng thể hiện bản thân bằng tiếng Việt?
Thành thật mà nói, gần như mọi thứ đều khó.
Ở một khía cạnh nào đó, nó cũng giới hạn khả năng sáng tạo của tôi, bởi tôi không thể chơi chữ tự do như khi viết lời bằng tiếng Anh.
Nhưng đồng thời đó cũng là một thử thách tuyệt vời. Tôi phải nghĩ ra những âm thanh có thể gieo vần với nhau, rồi cố gắng xây dựng từ ngữ và câu rap xung quanh chúng sao cho vẫn có ý nghĩa.
Khi thu âm, bản năng của tôi thường khiến tôi phát âm sai vì tôi vô thức áp dụng nhịp điệu và ngữ điệu tiếng Anh vào flow của bài hát. Trong khi đó, tiếng Việt đòi hỏi thanh điệu và cách phát âm cực kỳ chính xác. Điều đó khiến quá trình thu âm khó khăn hơn rất nhiều.
Anh có nhận được sự giúp đỡ nào từ bạn bè hoặc cộng sự người Việt trong quá trình viết lời và thu âm không?
Có.
Tom Nguyễn đã giúp tôi đảm bảo rằng mình sử dụng đúng từ ngữ. Anh ấy cũng góp ý về đại từ nhân xưng và nhiều cách diễn đạt khác để lời rap nghe tự nhiên và phù hợp hơn.
Vợ tôi cũng giúp rất nhiều trong quá trình thu âm. Tôi thường thu đi thu lại một câu hàng chục lần, còn cô ấy lắng nghe và góp ý về phát âm.
Cuối cùng, tôi ghép bài hát lại từng câu một. Có lẽ tôi đã mất thời gian viết và thu âm lâu gấp mười lần so với khi làm một ca khúc tiếng Anh.
Có từ ngữ, cụm từ hay yếu tố văn hóa Việt Nam nào đặc biệt truyền cảm hứng cho bài hát không?
Chắc chắn là có.
Câu rap nhắc đến bánh đậu xanh xuất phát từ tình yêu thực sự của tôi dành cho món bánh này. Tất cả những chi tiết về ẩm thực xuất hiện trong bài đều là những thứ tôi từng trải nghiệm và yêu thích ngoài đời.
Tựa bài hát nhắc đến thuốc lào — một biểu tượng văn hóa rất đặc trưng của Việt Nam. Anh đã từng thử chưa? Trải nghiệm đó như thế nào?
Tôi từng thử rồi.
Điều buồn cười là hồi còn là thiếu niên ở Canada, tôi và bạn bè thường hút thuốc lá bằng bong. Vì vậy tôi khá ngạc nhiên khi sang Việt Nam và thấy một hình thức tương tự lại phổ biến đến vậy.
Cảm giác giống như hút cả một điếu thuốc trong đúng một giây. Nó chắc chắn có thể khiến bạn choáng váng.
Nhưng giờ thì tôi không hút thuốc nữa.
Trong bài hát, anh so sánh mình với hiện tượng Khá Bảnh, người từng nổi tiếng và sau đó bị bỏ tù vào năm 2019. Vì sao anh lại đưa nhân vật này vào bài rap?
Thành thật mà nói, tôi không biết quá nhiều về toàn bộ câu chuyện của anh ấy.
Nhưng Khá Bảnh là một trong số rất ít những người Việt nổi tiếng mà tôi biết tên. Và tôi cũng nhớ rằng kiểu tóc của anh ấy khá buồn cười.
Anh có thể chia sẻ về quá trình sáng tạo của ca khúc, từ ý tưởng đầu tiên đến bản thu cuối cùng không?
Mọi thứ bắt đầu từ beat nhạc.
Sau đó tôi nghe thấy một flow trong đầu và bắt đầu bằng câu đơn giản: “tao không từ bỏ”.
Từ đó, tôi viết thêm vài câu mang cùng tinh thần ấy. Tiếp theo, tôi nghĩ ra những từ có thể gieo vần với những từ ở cuối câu và cố gắng xây dựng những câu hoàn chỉnh trước các từ gieo vần đó sao cho vừa có nghĩa vừa truyền tải được điều tôi muốn nói.
Đôi khi tôi chỉ nghĩ đến âm thanh mà thôi. Tôi thậm chí còn không biết liệu chúng có phải từ có thật hay không.
Vì vậy tôi đọc chúng vào Google Translate, xem chúng có trở thành từ có nghĩa hay không, rồi nghiên cứu cách dùng chúng trong câu.
Đó là một cách viết nhạc rất độc đáo.
Nó giống như vừa nghiên cứu các quy luật, vừa giải một câu đố khổng lồ, đồng thời sử dụng bản năng của một rapper để ghép nối âm tiết, flow và cách nhả chữ.
Năm rapper yêu thích nhất của anh trên thế giới là ai?
Eminem
Action Bronson
MF DOOM
Mac Miller
J. Cole
Khán giả Việt Nam dường như phản hồi rất tích cực với ca khúc. Điều đó khiến anh cảm thấy thế nào?
Tôi cảm thấy rất tuyệt.
Đây là điều tôi đã muốn thực hiện từ rất lâu, và tôi làm nó đơn giản vì tình yêu dành cho âm nhạc cũng như Việt Nam.
Được chứng kiến nhiều người khác cũng yêu thích nó là một cảm giác tuyệt vời hơn nữa.
Anh hy vọng người nghe sẽ nhận được điều gì sau khi nghe bài hát?
Về bản chất, đây là một ca khúc kiểu “tôi có thể làm được bất cứ điều gì”.
Tôi muốn mọi người nghe nó và cảm thấy được truyền động lực để theo đuổi bất kỳ điều gì họ thực sự mong muốn.
Đây có phải là khởi đầu cho nhiều sản phẩm âm nhạc tiếng Việt hơn trong tương lai, hay chỉ là một tuyên ngôn mang tính một lần?
Theo một cách nào đó, đây là lời tạm biệt của tôi dành cho Việt Nam.
Thực tế, tôi đã gần như bước tiếp khỏi sự nghiệp âm nhạc. Nhưng trước khi quay trở lại Canada, tôi muốn phát hành ca khúc này như một lời cảm ơn và lời chào tạm biệt gửi đến quãng đời mình đã sống tại Việt Nam.
Đó là cách tôi khép lại một chương rất quan trọng trong cuộc đời.
Bình luận