top of page
​AD

Một cái nhìn khác về tài sản (hay kinh tế cho những người không học kinh tế)

Bài viết được lấy cảm hứng từ tháp nhu cầu Maslow đi kèm với những đêm không ngủ và những ý tưởng lược đồ ngáo ngơ. MTL không phải là một nhà kinh doanh và chưa bao giờ thực sự là một người “GIÀU CÓ”. Xin hãy chỉ xem bài viết như một tư liệu tham khảo.

Hình minh họa bởi NKI.


Phải có lao động thì mới tạo ra được giá trị của cải. Phải có làm mới có ăn. Đây là chân lý của nhiều ngàn năm nay, kể từ khi con người có khái niệm về quy đổi. Tôi sẽ không làm các bạn chán ngấy với dòng lịch sử mà bạn có thể Google 5 giây là ra. Khi tiền ra đời, đồng nghĩa với nền kinh tế ra đời. Và khi nền kinh tế ra đời, thì vô số hệ quả cũng kéo theo.


Câu chuyện về Tuấn


Tôi sẽ kể cho bạn nghe một câu chuyện nho nhỏ về Tuấn.




Tuấn năm nay 12 tuổi, gia đình không phải là khó khăn nhưng cũng khó có thể gọi là khá giả.


Tuấn đã có trong tay một công việc ổn định (ít nhất là ổn định hơn nhiều so với những thằng nhóc trong xóm nó chỉ biết tiêu pha qua ngày), đó là nghề cày game thuê. Nếu có một điều mà Tuấn rất giỏi, thì đích thị là chơi game.


Xin đừng cười Tuấn vì đó là tất cả những gì Tuấn, một nhân vật mà tôi mới tưởng tưởng ra 30 giây trước, có thể làm, bằng khả năng ít ỏi của một đứa trẻ 12 tuổi.


Cứ mỗi trận nó đánh thắng ngoài quán net, Tuấn được 50.000. Sau một buổi chiều trốn học, nó có thể dành túi được 250.000. Bốn ngày trong tuần, nó sẽ kiếm được 1.000.000, hoặc hơn, nếu nó được nghỉ tiết Tin Học và may ra trốn thêm tiết Thể Dục.


1.000.000 sẽ là toàn bộ tài sản đối với nó. Một khối tài sản lớn.


Tuấn, cũng như nhiều người khác, sẽ muốn tiêu số tiền mà nó kiếm được. Tất nhiên, nó cũng ý thức được rằng cần phải tiết kiệm – nên nó dành 50.000 để mua ổng lợn rồi bỏ vào đó 200.000. Vị chi (bài viết khi sử dụng hai từ này thì bắt đầu nghe hơi có mùi lớp kinh tế rồi), nó còn 750.000 để tiêu.



750.000 với Tuấn là một số tiền kha khá lớn. Ít ra là với một gia đình không khá giả như của Tuấn, nó có thể nghĩ đủ mọi khả năng để tiêu nó. Nó chia ra từng phần nhỏ để nó có thể sử dụng với số tiền ấy.



Và, như một công dân lương thiện, nó tiếp tục công việc của nó để kiếm thêm tiền.


Càng đánh, Tuấn càng thấy thích thú. Trên thực tế, nó cảm thấy như mình bất bại. Tuấn được làm việc mình thích và thậm chí còn được trả tiền cho điều đó.


Và khi Tuấn đã cày game miệt mài, ngày qua ngày, rồi thắng đủ để người mà nó đánh game hộ đã “cống” cho nó đủ 10.000.000 trong tay, 750.000 với nó sẽ trở thành 75.000.




Và rồi khi nó nhìn số tiền 1.000.000, nó lại tự nhủ: “Ha! Vậy mà trước kia mình tưởng mình đã có tất cả! Thật xuẩn ngốc”.


Cũng đúng, giờ Tuấn đã khác hoàn toàn. Nó có thể tự tin vào một quán cơm tấm để gọi đồ ăn mà không cần phải nhìn giá tiền. Nó có thể mua một ly nước mía, làm rơi và có thể mua ly mới mà đầu không cần phải nảy số tính toán chia ly từng ly từng tí bởi vì, đơn giản, trong nhận thức của nó, đi kèm với sự so sánh với bản thân trong quá khứ, nó đã trở thành một con người…GIÀU CÓ.



Nếu như cái tôi nó đủ to, to bằng-với-số-tài-sản-nó, ít nhất, nó sẽ đi khoe với tất cả mọi người là nó đã giàu. Có khi nó sẽ còn thay nick Facebook nó thành Tuấn Tiền Tỷ hay Tuấn Bạc Liêu hay những cái tên đại loại thế.


Đó là chuyện thường ngày ở xã, thường tuần ở huyện.


Nhưng thằng nhóc không biết, hoặc chưa biết, hoặc nếu (kém) may mắn hơn – nó sẽ không bao giờ biết, rằng con số 10.000.000 chẳng có gì to tát so với những con số lớn hơn. So với đại dương bao la kia, nó chỉ là một con cá nhỏ bé – như là những con cá vàng lần đầu được giải cứu khỏi bể cá. Khi nó tiến tới biển sâu để so sánh – nó chẳng là gì cả.


Hoàn toàn là một con số 0 tròn trĩnh trước những NGƯỜI CHƠI những game to lớn hơn cái game mà nó đang chơi, về cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng.



Và khi Tuấn phát hiện ra thực tại đánh vào nó như cách mà con tướng của nó đánh vào đối thủ với, nó sẽ từ trông như phía trên thành bên dưới rất nhanh chóng.



Đời mà Tuấn.


Tuấn là tất cả mọi người trong chúng ta khi đến ngưỡng cửa nhận biết đầy đủ về tài sản – hay nói ngắn gọn và chính xác hơn – nhận thức về giá trị.


Nếu như khi đọc đến đây, bạn như được hồi tưởng lại thời điểm được phổ biến về lý thuyết đa cấp, thì linh cảm của bạn đã đúng. Đúng vậy, nó là đa cấp, nhưng giờ nó mang nghĩa khác: nhiều cấp bậc.


Tuấn đã đọc rất nhiều về họ trước đây – nó cũng biết GenK là cái gì và newsfeed Facebook nó cũng không thiếu những tin tức về các tỷ phú, những nhà tài phiệt, những con số triệu đô, tỷ đô và các sàn giao dịch chứng khoán logo hình con ong với có những cái tên như B2Coin hay đại loại thế.


Nhưng khi Tuấn đến giây phút nó hiểu được, và ý tôi là thực sự hiểu, về kích thước thực của nó so với những người chơi đang chờ đợi nó ngoài kia để xâu xé và làm thịt nó một cách không nhân từ – thì Tuấn có cảm giác là nó nên (và nó cần như thế vì đây là cái tên hợp lý nhất có thể) đổi tên Facebook nó thành…Tiểu Tuấn.




Và Tùng Trà Đá hay anh lớn Hải cũng chỉ là tép riêu, không hơn không kém, giữa những anh lớn khác trong ĐẠI THẾ GIỚI.


Đại thế giới, hay đơn giản là thế giới của chúng ta, có thể được chia làm nhiều cấp độ về tài sản. Giữa ĐTG rộng lớn, Tuấn nằm ở Cấp độ 0 (con số 0 tròn trĩnh). Khi càng tiến vào bên trong kim tự tháp, Tiến (hehe) sẽ càng ý thức được về sự nhỏ bé của mình và đồng thời biết mình nằm ở đâu – một nhận định không quá dễ dàng để Tuấn có thể chấp nhận vào thời điểm ban đầu.


Nhưng, như quy luật của mọi thứ, nó rồi cũng sẽ phải chấp nhận một cách từ từ. Như những tế bào tí hon còn lại của xã hội.


Đây là thứ mà nó thấy.



Thứ Tuấn thấy là rất nhiều tiền. Rất và rất nhiều tiền. Nhiều hơn mà bạn có thể đếm bằng tay hoặc máy trong kiếp này.


Ví dụ với 100 tỷ, số tiền mà một người làm ra được ở cấp độ 4, bạn có thể dùng để quy đổi ra được 142.000 chai coca, hoặc 50.000.000 cây xiên bẩn 2 nghìn.